Węzeł Jasło

Dane techniczne
Długość:	69,251 km
Kategoria:	Pierwszorzędna [0,475 - 69,726 km]
Kolejnosć utrzymania:	Pierwszej kolejności utrzymania [0,475 - 69,726 km]
Liczba torów:	Jednotorowa [0,475 - 69,726 km]
Sieć trakcyjna:	Brak [0,475 - 64,990 km] Zelektryfikowana [64,990 - 69,726 km]
Maksymalna dopuszczalna prędkość:	0,48 - 28,85 km - 60 km/h 28,85 - 32,80 km - 30 km/h 32,80 - 36,05 km - 60 km/h 36,05 - 69,60 km - 80 km/h 69,60 - 69,73 km - 60 km/h

Krótki rys historyczny:

Linia z Rzeszowa do Jasła powstała jako drugorzędna linia łącząca dwa ważne szlaki kolejowe: magistralę Kraków - Lwów i "Kolej Transwersalną". Inną przesłanką przyświecającą budowie linii była chęć ożywienia gospodarczego tej części regionu Galicji poprzez połączenie dwóch szybko rozwijających się ośrodków. Decyzja o budowie linii została zatwierdzona uchwałą z 20 maja 1889 roku, w której cesarz Franciszek Józef upoważniał rząd do wybudowania kolei w nieprzekraczalnym czasie [2 lata] i kwocie. Uroczyste otwarcie przeszło 70-kilometrowego jednotorowego szlaku nastąpiło 12.10.1890 roku, a zatem w nieco ponad rok od wydania znamiennej ustawy. Otwarcie linii, zgodnie z przewidywaniami, doprowadziło do szybkiego rozwoju miejscowości przy niej położonych. Kilka "pamiątek" na linii pozostawiła II wojna światowa. Po dziś dzień przed mostem na Wisłoku w Żarnowej, po prawej stronie wyraźnie widoczne są ślady nasypu prowadzącego do tunelu pod Górą Żarnowską. Tunel, który jest częścią zespołu potężnego schronu kolejowego wybudowany został przez hitlerowców na przełomie 1940 i 1941 roku, ma długość 438 metrów. Używany do celów wojskowych w czasie wojny, po jej zakończeniu pełnił głównie funkcje gospodarcze. Obecnie stanowi obiekt muzealny i największą atrakcję turystyczną pobliskiego Strzyżowa. Podobny zespół schronów można podziwiać w Stępinie koło Frysztaka. Dwa lata później, w sierpniu 1944 roku z Jasła do Wiśniowej przejechał specjalny pociąg wypełniony materiałami wybuchowymi. W trakcie przejazdu niemieccy saperzy niszczyli torowisko, mosty, przepusty i infrastrukturę, stąd np. brak typowych dla linii budynków stacyjnych we Frysztaku czy Szebniach. Tylko dzięki determinacji żony naczelnika stacji w Przybówce udało się ocalić od zniszczenia tamtejsze zabudowania. W stulecie swojego istnienia linia przewidziana była do elektryfikacji [na mapach dołączanych do Sieciowego Rozkładu Jazdy Pociągów z 1990 roku widnieje już jako zelektryfikowana], jednak głównie z powodów natury technicznej plany nie zostały zrealizowane. Najprawdopodobniej przesądził o tym istniejący do niedawna ciasny, kamienny "tunelik" pomiędzy Czudcem a Zaborowem, który wówczas pełnił funkcję wiaduktu drogowego i którego wyburzenie, a co za tym idzie koniecznosć budowy nowej przeprawy drogowej opóźniły, a w efekcie powstrzymały zamysły projektantów. "Pod drutem" znalazł się jedynie odcinek Jasło - Jasło Towarowa zelektryfikowany w 1988 roku.

Stan obecny

W ostatnich latach linia, jak wszystkie w węźle jasielskim, straciła na swoim znaczeniu. Drastyczna redukcja pociągów osobowych [z 6 par do zaledwie 2] pod koniec 2004 roku i pozbawienie linii codziennych pociągów pospiesznych, za wyjątkiem sezonowych "Bieszczad" było odzwierciedleniem w rzeczywistości braku jakiegokolwiek pomysłu na wykorzystanie linii w ruchu pasażerskim. Pogarszający się stan techniczny, kiepska oferta połączona z brakiem jakiejkolwiek reklamy, a także prężnie działająca konkurencja w postaci liczniejszych, szybszych i tańszych busów i autobusów powodowały i nadal powodują ciągłe zmniejszenie liczby korzystających z usług kolei. Nie bez znaczenia pozostaje też fakt niemalże równoległego przebiegu linii kolejowej Rzeszów - Jasło i drogi kołowej łączącej oba te miasta.

Obecnie główne wykorzystanie linii 106 stanowi ruch towarowy. Poza pociągami PKP Cargo kursują tu także prywatni przewoźnicy obsługujący rafinerie w Jaśle i Gorlicach. Być może przyszłość okaże się, przynajmniej dla części linii, łaskawsza. Podczas dyskusji na temat rozbudowy aglomeracji rzeszowskiej pojawiła się koncepcja wykorzystania odcinka Strzyżów - Rzeszów, gdzie przewozy aglomeracyjne miałby realizować szynobus.